Coronavirus onthult het trauma van het verliezen van je baan

Het begrijpen van de gezondheidsrisico’s van COVID-19 en het beperken van de verspreiding is in de afgelopen maanden wereldwijd het belangrijkste punt van aandacht geweest. Maar inmiddels gaat de aandacht nu ook naar de economische impact. En vooral naar hoe heeft het effect op werk en de werkvloer.

Dit is een vertaling van een artikel dat eerder werd gepubliceerd door The Conversation

Een nieuwe peiling van Gallup bevestigt dat de helft van werkende mensen in de VS gelooft dat COVID-19 een negatieve invloed heeft op hun werk. En ik verwacht dat dit aantal groter wordt in de komende weken.

Het onderzoek dat ik met mijn collega’s heb gedaan over de economie van welzijn heeft telkens opnieuw aangetoond hoe belangrijk werk is voor geluk. Onze bevindingen laten zien dat overbodig worden verklaard de tevredenheid met het  leven 20% doet dalen  en het is moeilijk om daar weer van terug te komen. Het psychologische litteken kan zelfs blijven na het krijgen van een nieuwe baan.

Onderzoek laat ook zien dat het verlies van inkomen door overbodigheid  slechts voor de helft zorgt voor de grote val in tevredenheid. De rest komt door het verlies van een deel van je identiteit, van een dagelijkse routine en van een sociaal netwerk.

Werkloosheid wereldwijd

Er zijn al veel berichten over mensen die hun baan verliezen sinds de uitbraak. In de VS is het bijvoorbeeld waarschijnlijk dat er deze week meer dan twee miljoen nieuwe werkloosheidsaanvragen zullen worden ingediend. Deze ongekende tsunami aan verloren banen zal een verwoestende impact hebben op het welzijn.

Veel van de voorstellen om met dit banenverlies om te gaan, zijn vooral gericht op het vervangen van verloren inkomsten. De Amerikaanse regering maakt bijvoorbeeld $1200 over naar alle families die minder dan $99.000 per jaar verdienen. Maar waar dit misschien noodzakelijk is, zal het niet voldoende zijn om het welzijnsniveau te handhaven.

Economische stimuleringspakketten die zijn gericht op het periodiek financieren van betaald verlof om ontslagen te voorkomen, zullen het welzijnsniveau beter op peil houden, aangezien ze zowel de financiële als niet-financiële aspecten van werk aanpakken. Een nog krachtiger programma, voorgesteld door de Deense regering, zal 75% van de salarissen van private bedrijven dekken voor drie maanden, als ze geen personeel ontslaan.

Het lonenpakket van Minister van Financiën Rishi Sunak in het Verenigd Koninkrijk, is gebaseerd op dat van de Denen en zal 80% van het salaris betalen voor personeel dat wordt aangehouden door hun werkgever, hetgeen lonen dekt tot £2500 per maand.

Dit zijn drastische maatregelen maar geheel passend, gezien de situatie. Het is echter een veel grotere uitdaging om uit te zoeken hoe zelfstandigen geholpen kunnen worden.

Zelfstandig en flexibel werken

Overheden zijn bijzonder langzaam met het aankondigen van maatregelen voor zelfstandigen, of voor mensen die de kost verdienen met kortlopende klussen in de zogenoemde gig economy; alleen al in het Verenigd Koninkrijk betreft dat nu al bijna vijf miljoen mensen.

COVID-19 en het noodzakelijke bewaren van ‘sociale afstand’ dwingt werkgevers ook flexibel werken te accepteren om het personeel de gelegenheid te geven thuis te werken. Dit kan uiteindelijk dergelijke praktijken versnellen en het kan ook voordelig zijn voor de balans tussen werk en privé, hetgeen op de langere termijn bijdraagt aan een beter welzijn en een betere productiviteit. Maar dit zal niet voor iedereen gelden, aangezien mensen die werken in gebieden als detailhandel, gezondheidszorg of podiumkunsten, vaak niet op afstand kunnen werken.

Vanuit welzijnsperspectief is het begrip ‘sociale afstand’ ook een verkeerd etiket.  Ja, mensen moeten leren fysiek ‘afstand te houden’, maar ze moeten ook ‘sociaal verbonden’ blijven. Voor veel mensen gebeurt dit vooral door hun werk, ook nu vergaderingen via Zoom of Skype plaatsvinden.

De prijs van hulp

Welzijnsonderzoek geeft ook inzicht in hoeveel mensen bereid zijn op te offeren om werkloosheid aan te pakken. Andrew Oswald, econoom aan de Universiteit van Warwick, ontdekte met zijn collega’s dat mensen bereid zijn ongeveer 1,7% inflatie in te ruilen tegen een stijging van de werkloosheid met 1%.

Ons recente onderzoek liet evenzo zien dat het welzijn van mensen meer dan twee keer zo gevoelig is voor economisch neergang vergeleken met vergelijkbare stijging, hetgeen suggereert dat mensen zich zouden willen verzekeren tegen verslechtering die hun baan bedreigt. Gezien de voordelen die werk mensen biedt wat betreft welzijn, dient de overheid er alles aan te doen om mensen hun baan te laten behouden in deze tijd.

Maar meer dan dat, het is ook belangrijk om te erkennen dat deze crisis, en de noodzakelijke economische en volksgezondheidsmaatregelen als reactie daarop, de ongelijkheden verscherpen die de gezondheid en het welzijn aantasten van werknemers die de samenleving draaiende houden. Dus als de crisis wegebt, mogen de verpleegsters, schoonmakers, winkelkassiers, magazijnmedewerkers, conciërges, bezorgers en de vele anderen die zichzelf op het spel zetten, niet worden vergeten.

Jan-Emmanuel De Neve is een Belgisch econoom en professor aan de Univeristy of Oxford