Voor een beter leven naar Engeland

Eind 2019 zijn er 39 lichamen ontdekt in een vrachtwagen in Essex, Engeland. De Britse politie heeft bevestigd dat de 39 allemaal Vietnamese mensen zijn, de mensen zijn Engeland binnengesmokkeld met de belofte om een baan te krijgen en een beter leven dan in hun eigen thuisland.

Volgens de politie lagen in de vrachtwagen 31 mannen en 8 vrouwen, onder wie 10 minderjarigen. Ze zijn tijdens hun reis oververhit geraakt en gestikt. Vanaf de Belgische haven Zeebrugge zijn de Vietnamezen doorgereisd naar de Engelse stad Grays. Deze stad bevindt zich ongeveer 30 kilometer van Londen. Aan de oever van de rivier Thames is de vrachtwagen gevonden. De chauffeur van de vrachtwagen wordt door de politie verdacht van doodslag op 39 personen, mensenhandel, immigratie en witwaspraktijken. In Vietnam zijn 8 mensen opgepakt die iets te maken zouden hebben met de slachtoffers.

Dit incident benadrukt de manier waarop Engeland een epicentrum is geworden voor verhandelde Vietnamezen in Europa. Jarenlang zijn Vietnamese migranten Engeland binnengesmokkeld door middel van vrachtwagens vanuit België of Frankrijk. Dit incident zou daarom eigenlijk niet anders zijn dan alle anderen. Het opvallende is alleen dat de laatste jaren de leeftijd van de betreffende personen veranderd. Ze worden steeds jonger en de manieren waarop handelaren mensen het land binnen brengen wordt gevaarlijker.

Dit heeft een aantal redenen, enerzijds laat het alleen zien dat het aantal migranten dat Engeland is binnengesmokkeld is verhoogd, met name de jonge Vietnamezen. Aan de andere kant zijn er zorgen over de capaciteit van Europese landen om mensenhandel tegen te gaan en om kwetsbare individuen te beschermen. Verder laat de zaak zien hoe Vietnam in de afgelopen jaren is veranderd naar een belangrijke bron voor mensenhandel met als eindbestemming Engeland. De reis begint in Zuidoost Azië met routes via Rusland naar Europa. De meeste verhandelde Vietnamezen die Engeland bereiken werken in nagelstudio’s, cannabis plantages en in de ergste gevallen, gedwongen prostitutie.

Vietnam: een groeiende economie, maar niet voor iedereen

Vietnam kent in de laatste decennia een van de snelst groeiende economieën ter wereld. Desalniettemin heeft het land een overschot aan arbeidskrachten en de kansen op economische groei zijn niet beter geworden.  Dit heeft er voor gezorgd dat veel Vietnamese jongeren migreren naar het buitenland om te ontsnappen aan de armoede, om vervolgens te proberen hun families financieel te ondersteunen.

Officiële cijfers uit Engeland vertellen dat honderden Vietnamezen per jaar het land worden binnengesmokkeld. Alhoewel, het daadwerkelijke cijfer veel hoger kan zijn aangezien alles gebeurt in de schaduweconomie. Volgens de Britse Overheid NRM (National Referral Mechanism) staat Vietnam in de top 3 van landen waar de migranten in Engeland vandaan komen. Cijfers van de Britse Overheid laten zien dat tussen 2009 en 2018, 3.187 Vietnamezen zijn aangemeld bij het NRM.

Voor de Vietnamese migranten kan de reis naar Engeland erg gevaarlijk zijn met dodelijke gevolgen. Vaak zijn ze maanden onderweg. Uit bewijs blijkt dat kinderen zich voordoen als volwassenen en velen arriveren met valse paspoorten. Ze reizen via China voordat ze de grenzen van Europa bereiken. Daarna zetten ze hun tocht voort via Rusland naar West-Europa.

Snakeheads

Niet traceerbaar geld is essentieel voor mensenhandel en -smokkel. Groepen handelaren in Vietnam kunnen per persoon tussen de 10.000 en 40.000 euro vragen, aldus het Precarious Journeys-verslag, gepubliceerd in 2019 door Britse anti-slavernij organisaties. De 26-jarige Pham Thi Tra My vertelt dat haar familie de mensensmokkelaren, die in Zuidoost Azië de ‘Snake Heads’ worden genoemd, 30.000 Engelse pond hebben betaald om haar naar Europa te krijgen. Haar lichaam werd gevonden in de vrachtwagen bij Grays, samen met de anderen. De familieleden vertelden dat ze een appbericht van haar hadden gekregen dat zei: “Ik ga dood. Ik kan niet ademen.”

Als de gesmokkelde Vietnamezen eenmaal aankomen in Engeland krijgen ze te maken met extreme druk om geld te verdienen om hun familie terug te betalen. Dit verergert de schuld, omdat ze ook moeten werken om de kosten van de oversteek naar Engeland terug te betalen. Hun families en sponsoren hebben dit geleend van de Snake Heads.

De reden waarom Vietnamezen hun leven riskeren om Engeland te bereiken is dat er daar toch de mogelijkheid bestaat om voldoende te verdienen om de lening van hun familie af te betalen en vervolgens de familie thuis financieel te ondersteunen. Uit Nederlandse politiedocumenten blijkt dat Vietnamezen die met succes Engeland binnen zijn gekomen per maand zo’n 2.500 Britse pond verdienen. Dit is vele malen meer dan dezelfde baantjes, elders in Europa.

Veel berichtgeving over migratie naar Europa is gericht op de migrantboten die in Italië en Griekenland arriveren. De migranten komen vaak uit Syrië, Afghanistan en Noord-Afrika. Wat vaak wordt overgeslagen is dat Azië een belangrijke bron is van mensenhandel naar Europa, waarvan Vietnam het epicentrum is.

Het incident in Grays, met het verlies van 39 levens, liet zien hoe zwakke preventie van mensenhandel is. De tragische tol wordt geëist van diegenen die bereid zijn om de reis van armoede naar mogelijke welvaart te maken.

Ismail Einashe is lid van het cross-border, journalistieke project Lost in Europe dat de verdwijningen van migrantkinderen onderzoekt.