'Ik voel mij hier veel veiliger op de fiets dan in Parijs'

Toeristen zijn irritante obstakels in het verkeer. Dat is wat verschillende journalisten de afgelopen maanden schreven. Toeristen zouden het fietspad verkeerd gebruiken; ze bewandelen het of ze proberen erop te fietsen, maar kunnen dit niet. Wat in deze verhalen buiten beschouwing wordt gelaten is de ervaring van toeristen zelf. Wat vinden zij van het rijgedrag van Nederlanders?

Buiten op de stoep van de Amsterdamse MacBike geniet medewerker Ronald (52) in de zon van zijn sigaretje. Ronald werkt op de locatie aan het Centraal Station, maar het fietsverhuurbedrijf kent meerdere vestigingen in de stad. Voornamelijk toeristen bezoeken de MacBike. “Velen staan te popelen om door Amsterdam te fietsen. De beste manier om de stad te zien is op de fiets. Het staat in alle reisboekjes dat deze stad gemaakt is om in te fietsen. In Rotterdam doen toeristen dit minder snel.”

Als Ronalds sigaret op is, loopt hij weer naar binnen. Daar toont hij de instructiefilm die toeristen bij binnenkomst te zien krijgen. “In de film worden allerlei tips gegeven over hoe toeristen zo veilig mogelijk door de stad kunnen fietsen. Er wordt uitgelegd waar je wel en waar je niet mag fietsen, hoe je trambanen over moet steken, maar ook hoe je je fiets op slot moet zetten”, vertelt Ronald trots. “De informatie spreekt voor veel mensen voor zich, maar niet alle toeristen zijn er van op de hoogte.”

Dit wordt duidelijk door de klachten die Amsterdamse journalisten hebben over toeristen in het verkeer. Ze zouden met teveel personen naast elkaar fietsen, te langzaam zijn en überhaupt niet weten hoe ze met een fiets om moeten gaan. De Nederlandse Vera (23) herkent haar eigen irritaties in dat wat er geschreven wordt. Al meer dan vier jaar fietst de studente bijna dagelijks door de drukke binnenstad en zelden zonder zich te ergeren aan het fiets- en wandelgedrag van toeristen.

Ook Ronald vertelt dat toeristen die een fiets bij hem komen huren niet altijd weten wat ze in bepaalde verkeerssituaties moeten doen. “Sommigen vragen zich af of ze op de stoep mogen fietsen.” Wel proberen toeristen volgens Ronald de regels zo goed mogelijk na te leven. “Amsterdammers daarentegen weten precies wat wel en wat niet mag, maar trekken zich daar niet altijd iets van aan. Ze rijden vaak genoeg door rood licht, rijden tegen het verkeer in, maar kijken over het algemeen wel goed uit. Een tip die ik toeristen voor vertrek meegeef is dat ze niet zomaar moeten doen wat alle Amsterdammers doen. Dan kunnen er nog wel eens gevaarlijke dingen gebeuren.”

Met een fiets in haar hand loopt de Belgische Sarah (36) euforisch de MacBike winkel binnen. Samen met een Spaanse vriendin heeft ze de hele middag door de stad gefietst. Ze kan nog steeds niet geloven dat ze het er levend vanaf heeft gebracht. “Je moet je ogen openhouden. Fietsers, brommers, en auto’s, ze komen overal vandaan en kijken niet voor je uit”, vertelt Sarah. “En het is ongelofelijk hoe hard iedereen fietst. Fietsers bellen ook meteen als ze er even niet langs kunnen.” Ronald neemt lachend de fietsen aan.

Niet alle toeristen zijn zo onzeker op de fiets. Terwijl sommigen in hun thuisland nooit fietsen, is het voor anderen, zoals voor veel Amsterdammers, een dagelijkse bezigheid. Er zijn opvallend veel toeristen die het reuze vinden meevallen met de drukte van het verkeer en het gevaarlijke rijgedrag in Amsterdam. De Duitse Anne (57) vertelt opgelaten hoe goed ze het vindt dat Amsterdam zoveel fietspaden heeft. Ze noemt zichzelf een ervaren fietser, maar vindt het jammer dat Duitsland nog niet zo’n goed fietsnetwerk heeft als hier. Ook is ze verbaasd over de auto’s die zo langzaam rijden. “In Duitsland rijdt iedereen zo hard als hij kan. En niemand kijkt naar elkaar om. Hier volgen mensen misschien niet altijd de regels, maar ze kijken des te beter uit.”

Vrolijk loopt ook de Franse Antoine (62) de MacBike winkel binnen. Hij heeft genoten van het tochtje op zijn leenfiets door de stad. In zijn woonplaats Parijs maakt Antoine ook gebruik van leenfietsen. “Het is een gemakkelijke manier van transport. Je gebruikt hem alleen als je hem nodig hebt en hij staat niet in de weg.” Hij pakt zijn portemonnee uit zijn broekzak en laat trots zijn Franse abonnementspasje zien. Ook Antoine is positief over het rijgedrag van Amsterdammers. “Hier voel ik mij veel veiliger op de fiets dan in Parijs. Fietsers en automobilisten zijn vriendelijk tegen elkaar, in Parijs zijn mensen agressiever.”

De Nederlandse Vera heeft wel een idee waarom Amsterdammers zich zo aan het rijgedrag van toeristen storen, maar toeristen zich andersom niet storen aan het rijgedrag van Amsterdammers. “Toeristen gaan veelal op hun dooie gemak van de ene naar de andere bezienswaardigheid. Het fietsen zelf is de activiteit, het is een ervaring. Ik en met mij nog meer Amsterdammers fietsen over het algemeen met een duidelijk doel. Namelijk om van punt A naar punt B te komen. Omdat wij meer haast hebben, storen wij ons sneller in het verkeer.”

Het is weer stil in de MacBike winkel. “Het zou een hoop frustratie schelen als Amsterdammers net zoals veel toeristen ook wat positiever over medefietsers zouden denken”, vervolgt Ronald. “Bovendien lappen veel Amsterdammers de verkeersregels aan hun laars. Dit geeft ze het recht niet over anderen te zeuren.”