'Nooit vergeten', de Srebrenica herdenking

Dertien jaar geleden op 11 juli 1995 zuiverde het Bosnisch-Servische leger de Srebrenica enclave. Door middel van genicode kwamen 8.000 mensen om het leven. Afgelopen vrijdag werd deze gebeurtenis herdacht in Potocari en ook in Den Haag. ‘Nooit vergeten’ heette de herdenking op het Plein. Er waren gedichten, muziek, witte ballonnen en bloemen. En met twee minuten stilte werden de doden herdacht.

Twee maal maakten de ruim driehonderd nabestaanden en andere aanwezigen een stille rondgang over het Plein. De namen werden opgelezen van de 306 mensen die vrijdag in Potocari alsnog begraven konden worden. Dit dankzij het succesvolle werk van het ICMP die vandaag de dag nog altijd massagraven ontdekt en mensen probeert te identificeren.

De oudste persoon die vrijdag werd herbegraven in Potocari was Nazif (Salko) Suljic, geboren in 1911. Hij was 84 in 1995. Bij de 306 geïdentificeerde lichamen die vrijdag hun definitieve rustplaats in Potocari kregen waren drie jongens uit 1979, zij waren 16 toen in 1995 de genocide gepleegd werd.

Eduard Nazarski, directeur van Amnesty International Nederland hield een toespraak. Hij maakte duidelijk dat het hoogste tijd is dat Servië Radovan Karadzic en Ratko Mladic uitlevert. “Den Haag is ook de stad van het Internationaal Gerechtshof. Dat hof oordeelde dat Sevië het Verdrag ter Voorkoming en Bestraffing van Genocide schendt zolang het weigert generaal Mladic over te dragen aan het Joegoslavië Tribunaal.”

“Over twee jaar zal hier in Den Haag het Joegoslavië Tribunaal de deuren sluiten, terwijl de Europese Unie op het punt staat nu al Servië de poorten te openen.(..) Nu het nog kan, dienen de lidstaten van de EU Servië tot volledige medewerking met het Tribunaal te bewegen. De Nederlandse regering verdient steun bij het streven volledige medewerking van Servië met het Tribunaal te krijgen”, sprak Nazarski.

“Als de Europese Unie hierin faalt, ziet bovendien de toekomst voor het permanente Internationaal Strafhof, ook hier in Den haag gevestigd, er somber uit”, waarschuwde Nazarski. “Ook dat hof is afhankelijk van de medewerking van staten bij het arresteren en overdragen van verdachten, in Oeganda, Congo, de Centraal Afrikaanse Republiek en Soedan. De EU heeft een cruciale rol gespeeld bij de totstandkoming van het International Strafhof. De Unie kan zich niet permitteren straffeloosheid in Europa te accepteren, waar zij deze elders wil bestrijden.”

De stille rondgang voerde langs een kunstwerk van ontelbare koffiekopjes. Op een bankje werd door vooral jonge vrijwilligsters Bosnische koffie gezet en werden de kopjes ingeschonken. Hoewel de heerlijke geur van de dikke Bosnische koffie boven het kunstwerk hing waren de kopjes niet neergezet om op te drinken. Zij symboliseerden al diegenen die er niet meer zijn. De mensen die nooit meer van deze Bosnische traditie kunnen genieten.