Het is vakantie voor de Bulgaarse demonstranten

De Bulgaarse hoofdstad Sofia staat al meer dan een maand in het teken van protesten. De mensen willen dat de regering opstapt vanwege de corruptie. Eind juli probeerden de Bulgaarse demonstranten nog alles uit de kast te halen voordat de regering op vakantie ging. Nu is het rustiger in Sofia, maar de protesten gaan nog steeds door. Om zo de druk op de regering te blijven uitoefenen.

Eind juli kwam er een eind aan de protesten met de aanwezigheid van de Bulgaarse regering in Sofia. In augustus is namelijk ook de Bulgaarse regering op vakantie. Op het grote plein voor het parlement lagen mensen in bikini en op opblaasbedden te zonnen. Plastic zwembaden stonden pontificaal op het grote plein. Zo hoopten de mensen hun laatste protestdag nog de aandacht van de regering te kunnen trekken. De 22-jarige Tetzi verhuisde met fluit en vlag mee naar Varna. De populaire vakantieplek van sommige leden van de regering.

Tetzi studeert logopedie, maar maakt elke dag tijd vrij om te protesteren. Ze staat op de beruchte woensdag in haar eentje vooraan voor de hekken die voor de zijkant van het Parlementsgebouw staan met een Bulgaarse vlag te wapperen en op haar fluit te blazen. Haar vrienden komen zo. “De regering moet weg, ze zijn de maffia”, scandeert Tetzi. “Morgen ga ik met mijn vrienden naar Varna om verder te protesteren.” De politie staat achter de hekken om de orde te bewaren. Het is lunchtijd en de regeringsleden komen naar buiten. Alhoewel het net even een minuutje stil was, worden nu de luidsprekers en toeters fanatiek gebruikt. Er wordt door iedereen hard ‘boe’ geroepen. Een paar mensen schreeuwen boos, maar de regeringsleden lopen door alsof zij het niet horen. Als Tetzi even is uit gefluit zegt ze: “Ik stop pas met protesteren als de regering opstapt.” Ze heeft niet per se een partij in haar hoofd die de regering moet vervangen. “Een nieuwe partij moet er komen. Eentje die nog nooit in de regering heeft gezeten. Alleen dan komt er verandering.”

Hoewel in februari nog de laatste centrum-rechtse regering is opgestapt vanwege grootschalige protesten, is het nu ook tijd voor de huidige linkse regering om op te stappen, vinden de betogers. De regering bestaat uit een coalitie van de Bulgaarse Socialistische Partij en de Beweging voor Rechten en Vrijheden. Zij richten zich op de rechten van minderheden en representeren het deel van de bevolking van Turkse afkomst. In februari werd er geprotesteerd tegen de armoede, de hoge elektriciteitsprijzen en corruptie.

Hetgeen de golf aan protesten veroorzaakte was het aanwijzen van Delyan Peevski als hoofd van Nationale Veiligheid op 14 juni dit jaar. Deze meneer wordt ervan beschuldigd zich te bevinden in maffiakringen. Dezelfde dag gingen mensen nog de straat om zijn aftreden te eisen. Hij trad af, maar de Bulgaren hadden hun vertrouwen in hun regering verloren. Dus ook die moeten nu weg.

Democratie, daar vechten de mensen voor. Jong en oud komen elke dag samen om met een hoop kabaal dezelfde route door de stad te lopen. Er wordt gewapperd met zowel de Bulgaarse als de EU vlag. Hoewel een deel van de demonstranten zoals Tetzi is verhuisd naar Varna. Gaat het andere deel nog door in de hoofdstad. Eenieder verheugt zich op september. Op 31 augustus zit de vakantie van de regering er namelijk weer op.

Veel mensen staan achter de protesten, toch gaat niet iedereen de straat op.  De 24-jarige student webdesign Theodora zegt bijvoorbeeld: ”Ik wil niet mee de straat op, maar ik steun de gedachte achter de protesten wel. De regering denkt helemaal niet aan ons.” Of de protesten helpen weet ze niet. De 23-jarige studente Elena is er niet van overtuigd. Ze wil niet eens meer over de protesten praten. Ze wordt er moe van. Ze doet niet mee aan de protesten. Het heeft volgens haar geen zin meer. “Als de regering opstapt komt er toch weer een nieuwe corrupte regering”, zegt Elena. Haar vriendin Vicky schetst het dilemma: “Mensen stemmen alleen op dezelfde grote partijen. Er zijn 46 partijen verkiesbaar in Bulgarije maar mensen stemmen op degene die ze kennen. Zo komen er elke keer dezelfde corrupte personen aan de macht. Er moet op de kleine partijen worden gestemd. Op mensen die nog nooit in de regering hebben gezeten. Misschien moeten wij een nieuwe partij beginnen”, zegt ze lachend.

De 24-jarige Bulgaarse Diana werkt zeven dagen per week van 11.00 uur tot 21.00 uur in een internet café in Sofia. Het is een kelder, dus veel daglicht ziet ze niet. Ze kan hierdoor ook de straat niet op, maar ze steunt de protesten wel. "Ik moet nou eenmaal werken, maar ik weet niet of ik anders mee zou doen", laat Diana vallen. Ze vertelt dat een deel van de demonstranten wordt betaald en dat vindt ze niet juist. “Een vriend van mij doet mee aan de protesten omdat hij elke dag 50 Lev – ongeveer 25 euro – krijgt. Hij is werkloos, dus hij kan het geld gebruiken.”

Volgens Diana betaalt de grote oppositiepartij GERB de demonstranten. Dit is de partij die in februari zelf nog opstapte vanwege de protesten. “Ik gok dat ongeveer de helft van de demonstranten wordt betaald”, zegt Diana. “Werklozen mensen komen eropaf. Er wordt midden op de dag geprotesteerd. Werkende mensen kunnen zich dat niet veroorloven, dan worden ze ontslagen.” Ze bevestigt dat er alleen op de grote partijen wordt gestemd die de corruptie in stand houden. Zij zal dit keer stemmen op een kleine partij. Maar wanneer de protesten ophouden weet ze niet. “Waarschijnlijk als de regeringstermijn afloopt”, zegt ze lachend.

George, een 26-jarige student filosofie, denkt er anders over. Hij vreest voor de winter. “Nu gaan alle mensen de straat op vanwege het schandaal, de corruptie en omdat ze de regering linken aan de maffia. Dit zijn de mensen in Sofia die het zich kunnen veroorloven om te protesteren.” Maar in de winter wordt het volgens George een ander verhaal. “In de winter zullen ook de mensen op het platteland protesteren vanwege de verhoogde elektriciteitsprijzen.” George gaat zelfs zover in gedachten dat hij vreest voor een burgeroorlog in Bulgarije.

De Bulgaren willen verandering. Sommigen gaan hiervoor de straat op, anderen hopen diep van binnen op verandering. Wat voor veranderingen, daar zijn ze nog niet uit. Als de corruptie maar aan de kant wordt geschoven en plaats maakt voor een vernieuwing. Uitgevoerd door iemand die nooit iets met corruptie te maken heeft gehad. Vanaf daar kijken ze verder.