'Ik zag nog net dat mijn huis werd weggespoeld door de tsunami' (2)

We kennen Japan als een land waar cultuur is belangrijker dan emoties. Je zult geen mensen zien huilen in het openbaar bijvoorbeeld. Maar wat gebeurt er met volwassenen en kinderen als ze zoiets vreselijks meemaken als een aardbeving en tsunami? World Vision praatte met de mensen die getroffen zijn door de ramp en tekende hun verhalen op.

Anthea van den Berg-Koopman werkt voor World Vision en vertelt in de rubriek Verbeter de Wereld over hun werkzaamheden in Japan.

Mevrouw Saijo is moeder van dochter Kouka, die nu twee jaar en drie maanden is. Ze vertelt over de dag van de aardbeving. "Kouka deed een dutje in ons huis in Minamisanriku Town toen de aardbeving begon. Ik haalde haar meteen uit bed en liep naar buiten, de aarde bleef maar beven. Ik dacht meteen dat er een tsunami zou komen, dus ik nam snel de spulletjes die Kouka dagelijks nodig heeft en rende naar een schuilplaats, zoals ik dat geleerd had bij de tsunami-oefening. Maar ik zag dat oceaan overstroomde als een overvol bad. En de tsunami kwam onze kant op. Toen ik zag hoe groot de golf werd, wist ik meteen dat ik dit niet zou overleven als ik binnenbleef met mijn dochtertje. Dus ik pakte Kouka in alle haast op en rende ik zo snel ik kon de heuvel op, zonder iets anders mee te nemen. Toen ik op de top van de heuvel was, keek ik achterom en zag nog net dat mijn huis werd weggespoeld door de tsunami.”

Saijo vertelt verder: "Het sneeuwde die dag en het was erg koud. Ik bleef die nacht buiten met dertien buren. Alle dingen die ik gepakt had voor Kouka, was ik verloren. Ik had zelfs geen luiers meer. Dat was een probleem. Gelukkig had een van de buren toiletpapier en dat gaf ze mij. Ik legde dat in de luier. Toen een bejaarde mij en Kouka hongerig zag, gaf ze me een snoepje. Ik beet het doormidden en gaf de helft aan Kouka. Dat was ons eten voor de nacht.”

"Ze hielp me door me aan te moedigen"

“Toen het ochtend werd, kwam de brandweer ons helpen. We waren bang dat er weer een tsunami zou komen omdat er nog veel naschokken waren, dus ik wilde snel een veilige plek hebben. In een motel heb ik even een dutje gedaan, maar daarna ging ik weer verder. Kouka had ik op mijn rug, en tijdens het lopen hielp ze mij door mij aan te moedigen met: 'één, twee, één, twee, één, twee', alsof we aan het marcheren waren."

"We liepen heel lang tot we bij een bus kwamen voor vluchtelingen. Ik denk dat het al ongeveer 4 uur ’s middags was toen ik aankwam bij Yokoyama Basisschool. Daar waren medewerkers van World Vision en kregen we onderdak. In die school werd de keuken geopend en kreeg ik hete misosoep. Een van de vrijwilligers vroeg of ik iets nodig had. Natuurlijk vroeg ik meteen om luiers en melk voor Kouka. Hij legde mij uit waar het kinderdagverblijf was waar ik die dingen kon krijgen, want World Vision had daar spullen heengebracht.”

“Wij volwassenen kunnen wel een paar dagen zonder eten of schone kleren. Maar dat gaat echt niet voor kleine kinderen. Zij kunnen niet zonder melk en luiers. World Vision heeft veel voor mij betekend. Ik ben mijn huis, mijn bezittingen en alles kwijt, maar ik ben zo dankbaar dat iedereen ons helpt.”

In een van de klaslokalen staat de klok stil op 14.26 uur

De tsunami was allesverwoestend en overviel alles en iedereen, ook scholen werden overspoeld. Zo ook een school die op honderd meter van de oceaan stond. Leraren evacueerden de leerlingen en hielpen ze naar hoger gelegen grond. Een half jaar later kijken we weer bij de school. Van het gymlokaal is niet veel meer te zien dan alleen hopen staal bedekt met zeewier. In een van de klaslokalen staat de klok stil op 14.26 uur, het tijdstip waarop de tsunami de school raakte. De eindeloze roep van krekels buiten herinnert aan de tsunamisirenes die toen loeiden.

Veel van de kinderen van de school spelen inmiddels vrolijk op de Kindvriendelijke Plaatsen die World Vision heeft opgezet voor getroffen kinderen. Elke dag worden de leerlingen met schoolbussen naar deze plekken gebracht. Nog dagelijks spelen de kinderen hier spelletjes, studeren ze en doen ze mee aan kunstprojecten.

Een van hen is Miyako. Ze is 9 jaar en zit te tekenen aan een bureau. “Ik wil weer een gewoon leven, en ik wil weer naar school. Ik wil dat alles weer terug gaat naar normaal”, vertelt ze. Ze laat haar tekening zien. De tekening is in de stijl van Japanse striptekeningen, en je kunt zien dat ze talent heeft. Voor World Vision-medewerkers zijn de tekeningen erg belangrijk. “Het helpt bij de verwerking”, legt Makiba Yamano uit. “Als kinderen via hun tekeningen geen emotie kunnen uitdrukken, maken we ons zorgen. Er zijn nog steeds kinderen die midden in de nacht wakker worden uit een nachtmerrie. Hier laten we de kinderen er over praten. Dat helpt.”

Ook Misato, 11 jaar, bezocht de Kindvriendelijke Plaats: “Er zijn hier kinderen van verschillende scholen. Dat is leuk, want ik heb hier nieuwe vrienden gemaakt. Anders was ik gewoon thuis geweest." Afgelopen zondag was er een diploma-uitreiking op de school. Ze nodigden World Vision uit, want iedereen was erg blij met al het werk wat zij hadden gedaan. “Ik ben eindelijk geslaagd!” vertelt een leerling blij.