26 februari, 2010 | Auteur: Mirella Obdam | Beeld: Alex Wolf | Trefwoord: nederland
Douchen in het donker en stoppen met scheren
Wat kun je doen om het milieu een handje te helpen? Die vraag hield Vanessa Farquharson een jaar lang bezig. Elke dag voerde ze een groene verandering door en deed hiervan verslag op haar blog 'Green as a Thistle'. Met als resultaat het boek ‘Groen, groener, groenst’.
Naakt slapen, geen wc-papier gebruiken voor de kleine boodschap en stoppen met scheren, het zijn een aantal gedragsveranderingen waarvoor blogger Vanessa Farquharson kiest in haar groene jaar. Van maart 2007 tot en met februari 2008 beschrijft zij op haar weblog openhartig over haar milieubewuste keuzes. De motivatie voor het groene jaar is duidelijk: Farquharson vraagt zich af of ze in staat is om milieuvriendelijk te leven. Als zij goed kan zijn voor de aarde – zonder dat haar behoefte aan flatterend licht, te dure champagne en reality-tv in het gedrang komt – kan iedereen het. De blogger in spe vindt het tijd om iets te doen voor het redden van de wereld. Er is genoeg gepraat, tijd voor actie.
Het dagboek dat Farquharson bijhield op het blog, vormt de inhoud van het boek ‘Groen, groener, groenst’. Je leest welke milieuvriendelijke acties zij uitvoert tijdens haar 366 dagen (schrikkeljaar) durende missie. In het boek bepalen de maanden van het jaar de indeling. Aan het begin van elk hoofdstuk zie je welke veranderingen zijn doorgevoerd en een aantal daarvan worden vervolgens toegelicht.
Menstruatiebeker
Op 25 juni, dag 117, lees je hoe Farquharson haar geliefde Bugaboo-auto verkoopt. Ze wil zichzelf op deze manier dwingen om andere vervoersmiddelen te gebruiken. Het hebben van een eigen auto past niet in het groene jaar, volgens de blogger. Uiteindelijk verkoopt ze het voertuig via Facebook.
De menstruatiebeker staat centraal op 24 oktober, dag 238. Je leest alle ins en outs over dit vrouwenproduct. Waarom kun je beter een menstruatiebeker gebruiken dan een reguliere tampon? Welke bedrijven bieden de beker aan? En kun je in een yogastand staan nadat je het herbruikbare voorwerp hebt ingebracht?
Opvallend is de volgorde van de gedragsveranderingen. Zo besluit Farquharson pas in juni de lift niet meer te nemen, terwijl zij eerder al kiest voor het kopen van veganistische flos en het uitschakelen van haar koelkast. De blogger, werkzaam als kunstverslaggever en filmcriticus van de National Post in het Canadese Toronto, benoemt dan ook dat haar acties niet zijn gebaseerd op een doordacht plan.
Wormen
De schrijfstijl van het boek is kenmerkend voor een blog: luchtig en vermakelijk, waarbij Farquharson duidelijk aanwezig is in de ik-vorm. ‘Groen, groener, groenst’ is geen literair hoogstandje, de schrijfstijl doet soms overdreven aan. Met name in het begin wanneer de blogger in gaat op haar gevoelens bij het bekendmaken van het groene jaar. “Een mengsel van spijt, verwarring, bitterheid en pure schaamte klonterde samen in mijn maag, terwijl ik zat te wachten op de antwoorden van mijn vrienden en collega’s die ik allemaal zojuist een mail had gestuurd over mijn missie, waarin ik niet onder stoelen en banken stak dat ik me diep schaamde.”
Desondanks boeit het boek voldoende. Naast de verhalen over het werk, de familie en het liefdesleven van Farquharson lees je over de groene wereld en haar mogelijkheden. Hoe maak je bijvoorbeeld een compostbak voor op een appartement? Farquharson gaat naar de bouwmarkt en koopt daar hout, gaas en wormen. Met wat hulp maakt ze een compostbak die een plekje krijgt op haar balkon. Wanneer het buiten kouder wordt, moet de boel echter in de woonkamer staan om haar voedselliefhebbende vriendjes te beschermen.
En hoe kun je het leven groen afsluiten? Farquharson onderzoekt de mogelijkheden van een ecologische uitvaart. Uiteindelijk blijven er twee opties over: een begrafenis zonder tierelantijnen op een ecobegraafplaats of een crematie in een kist van dennenhout, karton of biologisch afbreekbaar materiaal. Farquharson kiest voor de laatste mogelijkheid. Na haar overlijden komt haar as samen met zaden in een biologisch afbreekbare urn. Deze wordt vervolgens in de aarde geplaatst waarna er misschien een boom uitgroeit.
Vergezocht
De veranderingen die Farquharson doorvoert, zijn over het algemeen groen te noemen. Al zijn sommige dingen vergezocht. Wat is er bijvoorbeeld groen aan eens in de twee weken een dag binnenblijven (6 december)? Ook het zoveel mogelijk gepast betalen (17 december) gaat ver. Als er meer munten in omloop zijn, hoeft er volgens de blogger minder geld te worden bijgedrukt.
De vraag is in hoeverre de veranderingen effect hebben. Farquharsons blog is populair: naarmate het jaar vordert, lezen steeds meer mensen mee. Maar wat is de winst op het gebied van CO2-uitstoot? Een plaatselijke milieu-instelling berekent voor ongeveer 25 procent van de veranderingen het effect en komt uit op een reductie van circa 11 ton CO2. Dit is wat een gemiddeld huishouden per jaar ongeveer uitstoot. Op zich geen verkeerd resultaat. Echter, Farquharson had nog milieuvriendelijker uit de bus kunnen komen. Zo maakt de reisliefhebber regelmatig buitenlandse vluchten waarbij ze de CO2-uitstoot compenseert via CO2-reducerende projecten van Terrapass. Ook de aankoop van een huis met drie verdiepingen sluit niet erg aan bij een groen jaar, ook al laat ze de kelder bewonen door vrienden.
Eerlijk
Over de behoefte om uit de band te springen op groen gebied, is de blogger eerlijk. Ze kan soms erg genieten van een pizza waar niets biologisch op zit of het kopen van kleding in een regulier warenhuis. Ook benoemt Farquharson dat ze te veel zelfingenomenheid over haar groene gedrag wil vermijden. Het enige wat ze in haar jaar wil bereiken, is dagelijks een groene verandering doorvoeren. Niets meer en niets minder.
'Green as a Thistle' is nog steeds online, het blog wordt echter niet meer zo frequent bijgehouden als tijdens Farquharsons groene jaar. Ze gebruikt na het afgronden van haar milieuvriendelijke missie weer een föhn, drinkt Beaujolais en winkelt bij H&M. Toch houdt zij 271 van de 366 veranderingen vol. Het gebruik van een washandje en waterfles bij de kleine boodschap is daar één van.
Wil je je kennis vergroten op groen gebied? Of ben je benieuwd hoe iemand dagelijks milieuvriendelijke acties doorvoert? Dan is ‘Groen, groener, groenst’ zeker interessant. Je doet in het boek ideeën op en aan de hand van de beschreven ervaring kun je bepalen of de verandering in kwestie iets voor je is. Wie weet koop je straks alleen nog maar lokaal geproduceerde producten of douche jij ook in het donker.