Brainstormen over mensenhandel in Brussel

Schokkende cijfers worden er gepresenteerd op de European Development Days in Brussel. Daar spreken politieke kopstukken, beleidsmakers, hulporganisaties en activisten van over de hele wereld met elkaar over globale thema’s. Het thema van de editie in juni: Women and Sustainable Development. Lost in Europe woonde de conferentie bij om te zien waar de beleidsmakers op dit moment aan werken om Europa voor migrantkinderen veiliger te maken. “Er wordt over, maar niet mét ‘ze’ gepraat.”

De conferentie, die jaarlijks wordt georganiseerd door de Europese Commissie, begint met een openingsceremonie met speeches van onder meer Jean-Claude Juncker, Frans Timmermans, de presidenten van Burkina Faso en Liberia en de koningin van België. In hun speeches benadrukken ze het belang van het streven naar gendergelijkheid op alle gebieden van de samenleving. Er staan bijna 120 sessies op het programma.

Voor Lost in Europe zijn de brainstormsessie over het voorkomen van mensenhandel en de sessie met presentaties van vluchtelingenorganisaties over de gevaren die meisjes en kinderen lopen op hun migratieroute het meest van toepassing.

Kinderen en jongeren grootste kans te worden uitgebuit

Medewerkers van het IOM, de International Organization for Migration, presenteren de bevindingen van een recent grootschalig onderzoek onder vluchtelingen en migranten. Hieruit komt naar voren dat, hoewel de vluchtroute naar Europa voor iedereen gevaarlijk is, kinderen en jongeren het grootste gevaar lopen om te worden uitgebuit.

Uit het onderzoek, waarvoor 11,000 jongeren en adolescenten zijn geïnterviewd, blijkt dat 77 procent te maken heeft gehad met uitbuiting, exploitatie of mensenhandel op de Centraal Mediterrane route naar Europa. En dat via de Oostelijk Mediterrane route, via Turkije, jongeren en adolescenten zelfs twee keer zoveel kans lopen om te worden uitgebuit. Dit gaat dan onder andere over gedwongen arbeid, vrijheidsberoving, geweld en seksueel misbruik.

Wat verder opvalt, is dat in West- en Centraal Afrika de helft van de minderjarige vluchtelingen uit meisjes bestaat, maar dat het voornamelijk de jongens zijn die uiteindelijk Europa bereiken. Van alle kinderen die in Europa aankwamen in 2016 was 91 procent jongen. Het is onduidelijk waar deze meisjes belanden.

Meerderheid kinderen reist alleen naar Europa

Van de kinderen die uiteindelijk in Europa aankomen is de meerderheid alleenstaand. Cijfers van het IOM en UNHCR laten zien dat van januari tot september 2017 bijna 60 procent van de kinderen die via Italië, Griekenland, Spanje en Bulgarije de EU binnenkwamen alleen reisde.

Vooral in Italië komen opvallend veel kinderen alleen aan. Van de 17.337 kindvluchtelingen die in 2017 de Italiaanse kust bereikten, reisde meer dan 90 procent zonder ouder of voogd. Kinderen die alleen reizen lopen een grotere kans te worden uitgebuit, zoals uit de verhalen van de door het IOM geïnterviewde vluchtelingen blijkt.

Oproep tot actie

Op de conferentie komen mensen uit het veld en beleidsmakers vanuit de politiek samen om over deze grensoverschrijdende problematiek te praten. Er worden ook oplossingen aangedragen waar de EU-lidstaten mee aan de slag kunnen (zie foto). Een van de deelnemers aan de brainstormsessie merkt op dat vluchtelingen die op dit moment in zulke gevaarlijke situaties verkeren, niet deelnemen aan de discussie. Er wordt over, maar niet mét ‘ze’ gepraat. Een waardevol inzicht.

Het belangrijkste is dat er uiteindelijk actie ondernomen wordt om minderjarige vluchtelingen, maar ook hun ouders, een veilige leefomgeving te kunnen bieden. We zijn samen verantwoordelijk voor het vinden van een oplossing, is de boodschap van deze dag.

Dit artikel is tot stand gekomen met steun van het Fonds Bijzonder Journalistieke Projecten, de Lira Startsubsidie voor jonge journalisten en de VNJB.