3 maart, 2025 | Auteur: Veronique Dijkzeul, Emma van den Hof | Beeld: Veronique Dijkzeul | Trefwoord: opvang
Ondanks goede voornemens zijn Afghaanse gezinnen toch door hele land verspreid
Het Wallaardt Sacré Kamp (WSK) is weer in gebruik genomen door Defensie na drie jaar als noodopvanglocatie gediend te hebben. Van augustus 2021 tot afgelopen september werd het kamp gebruikt voor de opvang van Afghaanse vluchtelingen, die voor Nederland werkten. Uit onderzoek van Lost in Europe blijkt dat ondanks de belofte dat kinderen in de buurt van hun school konden blijven wonen, gezinnen na de sluiting van het WSK toch werden verspreid over heel Nederland.
Het Ministerie van Defensie kondigde in het najaar van 2023 aan het WSK-terrein nodig te hebben voor eigen gebruik. Op dat moment verbleven er nog zo’n 250 Afghanen in het kamp, waaronder ook grote gezinnen met kinderen. Deze mensen werkten voorheen in Afghanistan voor Nederlandse NGO’s en het ministerie van Defensie als tolk of beveiliger. Zij werden door Nederland geëvacueerd toen de Taliban in 2021 opnieuw de macht greep in Afghanistan, nadat de Amerikanen besloten haar troepen terug te trekken uit het land.

De kinderen die op het WSK verbleven volgden de afgelopen twee jaar onderwijs op basisschool de Albatros van Wereldkidz. Deze school is gevestigd op het reguliere AZC Kamp Zeist. Omdat de kinderen daar net gewend waren, met nieuwe vriendjes en de leraren werd de belofte gedaan dat kinderen in de buurt van hun school konden blijven wonen als WSK zou sluiten. Maar een paar dagen voor de sluiting was er nog geen enkel uitzicht op waar de gezinnen naartoe konden verhuizen.
COA woordvoerder van de Provincie Utrecht, Arjen Zegers, vertelde in een artikel bij Omroep ZOUT, dat deze overplaatsingen zeer kort van tevoren worden beslist, als gevolg van de enorme klus waar het COA dagelijks mee geconfronteerd wordt om vluchtelingen geplaatst te krijgen. Er is simpelweg niet voldoende opvangplek, waardoor mensen lang in onzekerheid blijven zitten. De belofte dat de kinderen in de buurt van hun nieuwe school konden blijven wonen, kon dan ook niet worden nagekomen.
Schoolleider Hanneke van Nieuwenhuyzen vertelt: “De kinderen hebben wel het schooljaar af kunnen maken omdat de overplaatsingen pas vanaf juli 2024 plaatsvonden. Voorheen zaten er 21 kinderen van het WSK bij ons op school, nu zijn dat er nog zeven. Alleen voor hen was er plaats in het AZC Kamp van Zeist.”
Van Nieuwenhuizen laat weten dat COA haar best heeft gedaan om zo veel mogelijk gezinnen over te plaatsen naar het AZC Kamp van Zeist, zodat zij naar de school konden blijven gaan waar ze al op zaten. “De reden dat niet alle gezinnen geplaatst konden worden, was omdat dit grote gezinnen waren. De gezinskamers op Kamp van Zeist waren namelijk voor maximaal zes personen.”
Een voormalig medewerker van ADRA Share & Care bevestigt dat het niet gelukt is alle gezinnen binnen de regio te plaatsen. ADRA Share & Care is een activiteitencentrum die nauw is betrokken bij het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers. Het welzijn van de voormalige bewoners staat hun na aan hun hart. “Mensen zijn door heel Nederland geplaatst. Er is blijkbaar niet genoeg plek te vinden binnen de regio. Ik heb van de Afghaanse vrouwen, die in Kamp Zeist verbleven, begrepen dat ze niet met de andere Afghaanse vluchtelingen zijn opgevangen. Zij missen het onderlinge contact.”
De verhuizing die Defensie meer dan een half jaar van tevoren aankondigde is verre van ideaal verlopen. Van Nieuwenhuizen: “Er zijn ook nog twee gezinnen tijdelijk doorgeplaatst, maar helaas niet in de buurt van waar zij uiteindelijk gehuisvest worden. Deze kinderen moeten dus nog een keer verhuizen en weer wennen aan een nieuwe school.”
Het was de bedoeling dat alle bewoners van het WSK in juli 2024 vertrokken, maar het duurde uiteindelijk tot september voor het kamp helemaal leeg was. “De bouwwerkzaamheden begonnen al toen er nog mensen werden opgevangen op de locatie”, reageert Arvid Staarink, woordvoerder Opvang via COA op Defensielocaties.