Huidskleur doet er toe bij aandacht voor vermissing

Op social media worden vermissingsberichten over witte mensen veel vaker gedeeld dan wanneer het gaat over mensen die niet wit zijn, zo ontdekte journalist Eric van den Berg in een onderzoek voor Brandpunt+. Heidi de Pauw, directeur van Child Focus, vertelde in een eerder blog van Lost in Europe ook over dit fenomeen: “We zien dat bij de verdwijning van een 15-jarige jongen die Jan of Jean heet de opsporingsberichten meer gedeeld worden dan als het gaat over Mohammed. Dat is een feit.”

Hoewel de door Van den Berg onderzochte data-set niet over vermiste vluchtelingenkinderen gaat, merken hulporganisaties die zich hiermee bezig houden ook dat berichten over kinderen met een niet-witte huidskleur minder aandacht krijgen. In een eerder blog van Lost in Europe gaf Heidi de Pauw, directeur van Child Focus, dit ook al aan: “De betrokkenheid bij dergelijke jongeren is gewoonweg minder.”

Uit het dataonderzoek van Van den Berg blijkt dat Facebookposts van vrijwilligersorganisatie ‘ZoekJeMee’ over vermiste witte mensen vijf keer vaker werden gedeeld dan wanneer het ging om niet-witte vermisten, op Twitter was dit twee keer zo vaak. Berichten over vluchtelingkinderen komen in die data bijna niet voor.

“De politie is terughoudend in het delen van informatie over vermissingszaken waarbij het gaat om kinderen”, geeft Van den Berg aan. Hierover wordt dan ook niet getweet. Informatie over actuele vermissingen van minderjarigen is alleen op de website van de politie te vinden. Hulporganisaties en vrijwilligersorganisaties plaatsen in bepaalde gevallen wel posts over de verdwijning van een kind op social media.

Niet direct opgemerkt

Wat meespeelt is dat de vermissing van een vluchtelingenkind niet altijd direct wordt opgemerkt en gemeld bij de politie. Dat is belangrijk want alleen dan kan er een officieel vermissingsbericht worden gedeeld. Zoals in het geval van de negenjarige Brahim die vorig jaar vermist raakte in Brussel tijdens zijn registratieprocedure bij de Dienst Vreemdelingenzaken. Zijn vermissing werd pas laat gesignaleerd door de autoriteiten. Hoewel Brahim uiteindelijk werd gevonden door de politie, uitte Child Focus felle kritiek op de tekortschietende aandacht bij een dergelijke vermissingszaak.

De zaak van Brahim had een goed einde, maar de meeste verdwijningen van vluchtelingenkinderen zullen niet eens de social media kanalen bereiken. In de landen van aankomst zoals Griekenland, Italië en Spanje worden in de chaos lang niet alle kinderen geregistreerd door de autoriteiten. Minderjarige migranten proberen vaak zelf ook om niet opgemerkt te worden, zodat ze kunnen doorreizen naar een ander Europees land. Terwijl juist kinderen het grootste gevaar lopen in mensenhandelnetwerken te belanden of om andere redenen te verdwijnen tijdens hun route naar en door Europa. Maar als niemand je mist kan je vermissing ook niet online worden gedeeld.

Het vervolg van ons onderzoek zal zich ook juist hierop focussen: hoe kunnen we ervoor zorgen dat we het wel merken als een vluchtelingenkind vermist raakt?

Dit artikel is tot stand gekomen met steun van het Fonds Bijzonder Journalistieke Projecten en de Lira Startsubsidie voor jonge journalisten en de VNJB.