Europa zorgt voor haar patiënten

Waarom op de wachtlijst staan voor een medische behandeling als je in een ander land direct geholpen kan worden? Waarom zou je niet naar een ander land gaan voor een levensreddende behandeling als die in je eigen land niet bestaat? Burgers van EU-lidstaten hebben het recht om zorg in een andere EU-lidstaat te halen. Maar veel mensen zijn hiervan niet op de hoogte.

Landsgrenzen mogen geen belemmering zijn voor de beste zorg die een patiënt nodig heeft. Hoewel zorgstelsels een nationale bevoegdheid zijn, is er ook op Europees niveau regelgeving waarvan veel EU-burgers kunnen profiteren. Alleen zijn maar weinig mensen op de hoogte van hun rechten. Om die reden kwam de liberale fractie van het Europees parlement vorige maand met een website: www.patient-rights.eu. Op de website kunnen EU-burgers uitzoeken welke  rechten ze hebben op medische zorg.

Een Deense vrouw vertelde tijdens de lancering over haar ervaringen; ze had een zeer ernstige vorm van kanker, maar in Duitsland kon ze een behandeling volgen die de tumoren zou vernietigen. Haar Deense verzekeraar weigerde echter de behandelingskosten van 45.000 euro te vergoeden omdat de behandeling niet in Denemarken bestond. De vrouw stapte naar de rechter die haar na een lang gevecht gelijk gaf op grond van de Europese regelgeving.

Sophie in ’t Veldt, lid van de liberale fractie die het initiatief nam voor de website, reageert opgetogen. “Onze gezondheid is natuurlijk een van de belangrijkste dingen in ons leven en Europa kan bijdragen aan een betere gezondheidszorg voor alle Europeanen. Door mensen door heel Europa en andere landen zorgdiensten te verlenen verbeteren wij de service voor onze eigen burgers.”

In ’t Veldt’s collega Jules Maaten (VVD), meent dat Europa veel kan betekenen voor de gezondheid van de burger: “Europa moet van patiëntenrechten een prioriteit maken. Er bestaan nog veel onzekerheden bij medische zorg in het buitenland. Er moeten duidelijke afspraken komen over de terugbetaling van zorgkosten, de snelle overdracht van gegevens tussen artsen en de rechten van patiënten zoals een geschillenregeling. Er is nu bijvoorbeeld amper vergelijkende informatie beschikbaar over waar je het snelst goed geholpen kan worden. De rechten van patiënten moeten voorop staan.”

Verbeteringen

Dit najaar buigt het Europees Parlement zich over een voostel van de Europese Commissie om de grensoverschrijdende gezondheidszorg te verbeteren. Burgers hebben recht op een medische behandeling in het buitenland, maar veel nationale gezondheidsstelsels willen vasthouden aan hun eigen dominante positie. Onlangs ondernam de Europese Commissie actie tegen Frankrijk en Portugal, omdat grensoverschrijdende behandelingen niet werden vergoed. Spanje en Luxemburg konden ook rekenen op forse kritiek van de Commissie.

Het is tijd dat we de patiënt het heft in handen geven, vindt PvdA’er Dorette Corbey. Op haar web-log schrijft ze: “Op dit moment hangen je overlevingskansen bij bijvoorbeeld kanker af van wáár in Europa je woont. Dit kan niet, we moeten er naar streven dat iedereen de beste kansen krijgt.”

Uit onderzoek van The Lancet Ongoly bleek onlangs dat de overlevingskansen van kanker sterk kunnen verschillen in de EU-lidstaten. Zo is de overlevingskans op borstkanker in Nederland 77,6 procent, maar in Slowakije is de kans aanzienlijk lager, namelijk 57,9 procent. Dorette Corbey denkt dat de EU veel kan doen om deze ongelijkheid tegen te gaan. “De eerste stap is het bundelen van kennis. Stap twee is het beschikbaar stellen van deze kennis en informatie aan de patient. Het in kaart brengen van ongelijkheden moet leiden tot een algehele verbetering van de zorg”, aldus Corbey.

Roken

In oktober debatteerde het Europees Parlement over een rapport van de Sloveen Alois Peterle. Het rapport benadrukt vooral de schadelijke lifestyle ziektes, de toekomende kosten voor medicijnen en de variatie in de levensverwachting en kindersterfte in de EU. Veertig procent van de ziektes zouden daarbij gerelateerd zijn aan verkeerde levenswijzen. Het is dan ook niet verbazend dat juist deze maand verschillende stemmen opgingen voor een algeheel rookverbod in horecazaken in Europa. Veel landen hebben al zo’n verbod.

Eurocommissaris Vladimir Spidla (sociale zaken) bekijkt nu de mogelijkheden voor een Europees rookverbod. Via zijn woordvoerder laat de commissaris weten dat “we de plicht hebben om te verzekeren dat alle werkplaatsen veilig zijn”. Op dit moment zou dat niet het geval zijn. “Daarom zien we graag een verbod op alle werkplaatsen.” Volgens de EU is roken ‘de grootse doodsoorzaak die te voorkomen is’.

Een Europees rookverbod, behandelingen over de grens; gezondheidszorg is allang niet meer een zaak die alleen de nationale regering aangaat.