29 maart, 2011 | Auteur: Karina Smit | Beeld: Steven Kraan | Trefwoord: nederland

Het is toch mogelijk om uit te schrijven uit Social Media

Social media hebben zo hun voor- en nadelen. Als je er eenmaal aan begonnen bent, is de weg terug niet zo vanzelfsprekend. Daarom is er een Web 2.0 Suicide Machine in het leven geroepen. De drijfveer van de makers is de menselijke behoefte aan privacy en de behoefte aan sociaal contact in de tastbare wereld. Maar ook aan deze suicide machine kleven een aantal nadelen.

Je komt er makkelijker tussen dan dat je ervan af komt, dat is een toetsbaar feit. Bezint, eer gij aan social media begint. Op het eerste gezicht is een sociaal medium net een gezellig buurtcafé: ‘Kom erbij, neem een biertje. Maar we vertellen je niet waar de uitgang is.' Die zoektocht naar de DELETE-knop is een ware uitdaging. Steven Koedijk, een social media-gebruiker, zegt: “Uiteindelijk  heb ik ‘Hyves verwijderen’ gegoogled. Maar dan nog moest ik mijn uitschrijving  bespottelijk vaak accepteren. Of ik het echt zeker wist dat ik nooit meer op Hyves wilde. Ze deden net of mijn levensvreugde ervan afhing.” Bij Facebook nemen ze eveneens met moeite afscheid van hun leden. Ook daar biedt Google de uitkomst. Het is dan alleen nog de vraag of ze bij Facebook de gegevens werkelijk verwijderen uit hun bestand.

'Dat moet eens afgelopen zijn', moeten de makers van Web 2.0 Suicide Machine gedacht hebben. De machine is een online dienst waarbij je gegevens zover mogelijk van het internet verwijderd worden. De gedachte erachter is dat mensen behoefte hebben aan privacy, maar dat social media ze bij wijze van spreken in een glazen huis opsluiten. De makers van de Suicide Machine melden op hun website suicidemachine.org: ”Iedereen hoort er recht op te hebben om zich ergens van los te maken. Naadloze aansluiting en rijke sociale ervaringen, die worden aangeboden door social media, zijn het tegenovergestelde van de menselijke vrijheid. Gebruikers zijn opgesloten in een grote gevangenis van hoge resolutie zonder muren, die van over de hele wereld te betreden is.”

De conceptontwikkelaars van de Suicide Machine noemen zichzelf moddr_ & Fresco Gamba en het idee is van Nederlandse bodem. Volgens hen kunnen social mediabedrijven, zoals Twitter en Facebook, gegevens van mensen nog heel lang op hun servers bewaren. Daarom is het verwijderen van een account niet genoeg. De kans is groot dat je gegevens dan voor altijd in een back-up van verwijderde profielen terecht komen en daar voor altijd in bewaard worden. Vandaar dat de suicide machine de accounts van kandidaten niet verwijdert, maar de gegevens (naam, foto’s en connecties) vervangt. De mensen achter de suicide machine hopen dat de back-up servers van bijvoorbeeld Facebook op den duur zullen worden vernieuwd en dat de oude gegevens worden vervangen met de nieuwe (nep)gegevens. Het IP-adres is dan nog wel te achterhalen, maar het profiel kan niet meer herkend worden als het profiel van de oorspronkelijke gebruiker. Facebook beschikt dan niet meer over informatie van de oorspronkelijke gebruiker.

Geen real life interactie

Een ander argument om social media te mijden, is de afschuw voor volledige vervanging van het tastbare door het digitale: “Ik vind het hele cybergebeuren zo onmenselijk. Ik denk dat mensen in de toekomst alleen maar kunnen communiceren via sociale media. Dat men schichtig wordt. Dat ze via die kanalen dingen zeggen die ze in het echte leven niet durven te zeggen”, zegt Simon van der Mije, kok van beroep. Hij bestaat niet op internet, want hij heeft nog geen online profiel aangemaakt. “Misschien ben ik er te simpel voor, maar ik houd het nog gewoon bij een biertje in een echte kroeg, met vier muren. En als ik iemand aan wil tikken, tik ik diegene op de schouder, niet met mijn muis op een scherm dat uit miljoenen pixels bestaat. Laten weten wat je aan het doen bent, krabbelen, liken, knuffelen. Hou op man. Je leven gaat aan je neus voorbij, terwijl je achter de computer zit. ”

Vanuit het oogpunt van marketing is de belofte van de Suicide Machine groot. Dankzij de machine duurt het 8 uur en 43 minuten korter om social media-vrij te worden, dan als je als gebruiker handmatig alle gegevens vervangt. Het profiel kan natuurlijk nog sneller handmatig worden verwijderd, maar dan zullen, zoals eerder uitgelegd, je gegevens waarschijnlijk voor altijd bewaard worden op een speciale server voor verwijderde profielen. De tijdswinst is berekend bij een gebruiker met een vriendenaantal van 1000 op Facebook. De tijd die je daarna overhoudt, is van onschatbare waarde. Volgens suicidemachine.org melden sommige suiciders dat hun levensgeluk met 25 procent is toegenomen. Tijdens al die resterende tijd kan je immers leuke dingen doen in de tastbare wereld! Maar in de Frequently Asked Questions (FAQ) wordt een kink in de kabel bekend. Bij meer dan 800 vrienden bestaat een kans dat niet alle vrienden verwijderd worden. En als het proces eenmaal is begonnen, kan noch de persoon in kwestie, noch de mensen achter de Suicide Machine het proces stoppen. Het wachtwoord van alle profielen van de gebruiker wordt veranderd en zo goed als naar een zwart gat verstuurd.

De FAQ hebben een polemisch karakter, met een tikkeltje ironie. Maar de grootste spotternij is dat je hun website bekender kunt maken, door het met je vrienden te delen via Facebook, Twitter en MySpace. Via de homepage kun je snel en gemakkelijk een link naar de suicide machine met je vrienden en kennissen delen.

Een evident minpunt is dat de Suicide Machine niet bij alle profielensites werkt. Facebook, Myspace, Twitter en LinkedIn zijn opgenomen in de service van de machine. Maar er wordt nog gewerkt aan Hyves en Flickr. Tot die tijd zal het vervangen van gegevens handmatig door de gebruikers zelf moeten worden gedaan.

Een derde punt van kritiek is het volgende: Stel, een bewuste burger maakt een overwogen keuze om digitaal zelfmoord te plegen. Hij heeft minder dan 800 vrienden en hij heeft alleen profielen op websites die door de Suicide Machine worden gedekt, de perfecte kandidaat dus. De digitale zelfmoord verloopt gesmeerd. Dan wordt de bewuste burger als volwaardig lid geaccepteerd bij de Social Network Suiciders. En achtereenvolgens zullen zijn profielfoto, laatste woorden en zijn naam op suicidemachine.org geplaatst worden. Of hij zo wel of niet door het leven wil gaan, daar wordt niet naar gevraagd.

Al met al is het, via alle beschikbare manieren, een tijdsinvestering om de gedeelde informatie te elimineren. Zelfs als je de suicide machine gebruikt, ben je rond de vijftig minuten bezig om vrij van social media te worden. Waar komt die sterke motivatie om zo’n arbeidsintensief proces uit te voeren vandaan? De afkeer van het openbaar maken van persoonlijke informatie heeft alles te maken met privacy, dat staat voor persoonlijke levenssfeer. Persoonlijke vrijheid om je in eigen kring af te zonderen, zonder invloeden van de buitenwereld. Privacy is het recht om met rust gelaten te worden. En in deze moderne tijd heeft de term de toevoegingen ‘het recht om zelf te bepalen wie welke informatie van je krijgt’ en ‘het recht om onbespied door het leven te gaan’.

De kunst is om zoveel mogelijk privacy voor jezelf te creëren. Maar in deze digitale tijd is het bijna onontkoombaar dat er informatie over je bekend is. Daarom dient de openbaar gemaakte informatie heel zorgvuldig geselecteerd te worden. Welke rol wil je spelen? Of je de informatie beheert op een Facebook profiel, of dat je je inschrijft bij de Social Network Suiciders, dat is een hele persoonlijke keuze. Maar bedenk dat wat je ook kiest, het zal worden geregistreerd.

Doneren

Door deze investering zorg ik ervoor dat de maker de volgende journalistieke productie realiseert.







Draag bij aan onafhankelijke makers

Onafhankelijke journalistiek begint bij makers die de tijd nemen om te luisteren, onderzoeken en verhalen menselijk te maken. Bij Small Stream Media staan die makers centraal: dichtbij, betrokken en vrij van commerciële druk. Met jouw bijdrage kunnen zij blijven publiceren, verbanden leggen en nieuwe stemmen laten horen. Je helpt eerlijke verhalen boven water te krijgen die anders onzichtbaar blijven. Draag bij aan onafhankelijke makers en bouw mee aan een platform waar kwaliteit, vertrouwen en impact voorop staan voor iedereen die betrokken is.