4. Slavernij - verleden tijd

In hoeverre kennen de inwoners van Kaapstad hun mensenrechten? Met die vraag reisden de deelnemers van de Beyond Your World-mensenrechtenreis naar Zuid-Afrika. Het land waar nog iedere dag gevochten wordt tegen de stereotyperende contrasten van arm en rijk én zwart en blank. Welk recht is daar nu het belangrijkst?

• Naam: Paul Tichmann, 54 jaar

• Woonplaats: Kaapstad in de wijk Claremont

   

• Beroep: Curator van het Bo-Kaap museum en het Slave Lodge museum (stelt de tentoonstellingen samen).

Paul Tichmann groeide op, op het platteland in de binnenlanden van KwaZulu-Natal. Hij heeft in Durban, Francistown (Botswana) en in een dorp gewoond, genaamd ‘Stranger’ (aan de noordkust van KwaZulu-Natal) voordat hij naar Kaapstad kwam. Inmiddels woont Paul hier nu drie jaar. Hij behaalde zijn masterdiploma in Economic History aan de universiteit van Natal in Durban.

"Ik heb zowel voor mijn eigen rechten gevochten als voor de rechten van anderen. In mijn studietijd was ik lid van het uitvoerend comité van de ‘Black Studens’ Society’ om te strijden voor de rechten van (zwarte) studenten. Daarnaast heb ik vakbonden bijgestaan tijdens stakingen en boycotcampagnes. Na mijn studie werkte ik voor een NGO (SACHED) die streed voor onderwijsrechten van de zwarten tijdens apartheid."

De meeste waarde het ik aan het mensenrecht voor vrijheid van meningsuiting. Ik geloof namelijk dat je schendingen van mensenrechten aan de kaak kan stellen zolang er vrijheid van meningsuiting is. Tijdens de apartheid werden de stemmen van zwarten gecensureerd. Hierdoor leefden zoveel mensen in onwetendheid van het leed om hun heen. Met vrijheid van meningsuiting heeft de bevolking een groter vermogen om beleid te beïnvloeden. Zo vervullen het maatschappelijk middenveld en de media een effectieve waakhondsfunctie over de grondwet. Ik zou zeggen dat alle andere rechten afhangen van het recht op vrijheid van meningsuiting.”

Slavernij is in Zuid-Afrika al meer dan 170 jaar geleden afgeschaft. Paul Tichmann vertelt hoe de geschiedenis van slavernij nog steeds doorwerkt in de samenleving. Naast culturele erfenissen zoals het jaarlijkse carnaval in de moslimwijk Bo-Kaap en de Afrikaanse taal gelooft Paul dat veel problemen van nu teruggebracht kunnen worden naar de tijd van slavernij. “We zijn nog steeds aan het genezen. Slavernij heeft de basis gelegd voor racisme. De mentale kolonisatie van de slaaf door de heerser droeg hier aan bij. Ook het gewelddadige systeem waarmee de kolonisten – en later het apartheidsregime – hun macht uitoefenden is terug te vinden in de hedendaagse samenleving.”

Paul Tichmann durft te beweren dat de hoge criminaliteitscijfers daar een gevolg van zijn. “Geweld is (door de geschiedenis) genormaliseerd. We zijn nog maar een heel jonge democratie, waarin veel jongeren geen zicht op een goede toekomst hebben. Dat scenario moeten we veranderen. Er is nog een hoop te doen”.